بررسی اینکه آیا با پیشرفت هوش مصنوعی، دستیارهای صوتی، واقعیت افزوده و فناوریهای پوشیدنی، وابستگی ما به صفحه نمایشها کاهش خواهد یافت یا همچنان نمایشگرها مرکز اصلی تجربه دیجیتال باقی خواهند ماند
بیش از دو دهه است که صفحه نمایش به مهمترین دروازه ورود ما به دنیای دیجیتال تبدیل شده است. تلفنهای هوشمند، لپتاپها، تبلتها و تلویزیونها تقریباً تمام تعاملات آنلاین ما را شکل دادهاند. ما اخبار را از طریق صفحه نمایش میخوانیم، ویدیوها را روی صفحه نمایش میبینیم، با دوستانمان از طریق صفحه نمایش ارتباط برقرار میکنیم و بخش بزرگی از ساعات بیداری خود را به خیره شدن به نمایشگرها اختصاص میدهیم.
اما در سالهای اخیر نشانههایی ظاهر شدهاند که این مدل را به چالش میکشند. رشد هوش مصنوعی مکالمهای، پیشرفت فناوریهای صوتی، ظهور عینکهای هوشمند و توسعه واقعیت افزوده باعث شده برخی کارشناسان این سؤال را مطرح کنند که شاید صفحه نمایش، همانطور که امروز میشناسیم، در آینده جایگاه فعلی خود را از دست بدهد.
این ایده زمانی عجیب به نظر میرسید، اما اکنون دیگر صرفاً یک خیال علمیتخیلی نیست.
محتوا همیشه به صفحه نمایش وابسته نبوده است
اگر به تاریخ رسانه نگاه کنیم، متوجه میشویم که بخش بزرگی از تجربه انسانی اساساً بدون نمایشگر شکل گرفته است. کتابها، رادیو، داستانگویی شفاهی و حتی موسیقی قرنها پیش از اختراع نمایشگرهای مدرن وجود داشتند.
در واقع آنچه مردم به دنبال آن هستند، خودِ محتواست نه لزوماً وسیلهای که محتوا از طریق آن ارائه میشود. صفحه نمایش فقط یکی از ابزارهای انتقال اطلاعات بوده است؛ ابزاری که در یک دوره تاریخی خاص به مؤثرترین گزینه تبدیل شد.
به همین دلیل بسیاری از متخصصان فناوری معتقدند نمایشگرها مقصد نهایی تکامل رسانه نیستند. همانطور که روزی روزنامه تنها راه دسترسی به اطلاعات محسوب میشد و بعدها جایگاه خود را با رسانههای جدید تقسیم کرد، صفحه نمایش نیز ممکن است در آینده فقط یکی از چندین مسیر دریافت محتوا باشد.
هوش مصنوعی در حال تغییر نحوه مصرف اطلاعات است
یکی از مهمترین دلایلی که این بحث را جدیتر کرده، ظهور سیستمهای هوش مصنوعی مکالمهای است.
در گذشته برای پیدا کردن یک پاسخ باید صفحهای را باز میکردیم، میان نتایج مختلف جستجو میکردیم، مقالهها را میخواندیم و اطلاعات موردنیاز خود را استخراج میکردیم. اما اکنون بسیاری از افراد ترجیح میدهند سؤال خود را مستقیماً از یک دستیار هوشمند بپرسند و پاسخ را به صورت مکالمه دریافت کنند.
این تغییر کوچک در ظاهر، میتواند پیامدهای بزرگی داشته باشد. اگر اطلاعات به جای نمایش روی صفحات مختلف، مستقیماً در قالب گفتوگو ارائه شوند، نقش نمایشگر به تدریج کمتر میشود. در چنین شرایطی کاربران ممکن است به جای مرور دهها سایت و اپلیکیشن، بخش بزرگی از نیازهای اطلاعاتی خود را از طریق تعاملات صوتی یا مکالمهای برطرف کنند.
گوش دادن راحتتر از نگاه کردن است
یکی از محدودیتهای مهم صفحه نمایش این است که نیازمند توجه کامل کاربر است. زمانی که در حال رانندگی، پیادهروی، ورزش یا انجام کارهای روزمره هستیم، نمیتوانیم دائماً به یک نمایشگر نگاه کنیم.
اما محتواهای صوتی چنین محدودیتی ندارند.
رشد سریع پادکستها، کتابهای صوتی و دستیارهای صوتی نشان داده است که بسیاری از افراد ترجیح میدهند در شرایط مختلف به محتوا گوش دهند. این روند فقط مربوط به راحتی نیست؛ بلکه به نوعی بازگشت به یکی از طبیعیترین روشهای دریافت اطلاعات در تاریخ بشر نیز محسوب میشود.
اگر فناوریهای هوش مصنوعی بتوانند مکالمههای طبیعیتر و شخصیسازیشدهتری ایجاد کنند، ممکن است بخش بزرگی از مصرف محتوای روزانه بدون نیاز به نگاه کردن به صفحه نمایش انجام شود.
شاید نمایشگرها ناپدید نشوند، بلکه نامرئی شوند
وقتی از آینده بدون صفحه نمایش صحبت میشود، بسیاری تصور میکنند نمایشگرها کاملاً حذف خواهند شد. اما احتمال بیشتری وجود دارد که آنها فقط شکل خود را تغییر دهند.
عینکهای واقعیت افزوده نمونهای از این تغییر هستند. در چنین فناوریهایی اطلاعات مستقیماً روی محیط اطراف نمایش داده میشوند و کاربر دیگر نیازی ندارد برای مشاهده محتوا به یک دستگاه جداگانه نگاه کند.
در این سناریو، صفحه نمایش همچنان وجود دارد اما دیگر به شکل مستطیلی که در دست نگه میداریم دیده نمیشود. اطلاعات میتوانند روی شیشه عینک، سطح میز، پنجره خودرو یا حتی محیط اطراف ما ظاهر شوند.
به این ترتیب ممکن است آینده نه به معنای حذف نمایشگرها، بلکه به معنای ادغام آنها با زندگی روزمره باشد.
برخی محتواها همیشه به تصویر نیاز خواهند داشت
با وجود تمام این تغییرات، تصور جهانی کاملاً بدون صفحه نمایش چندان واقعبینانه به نظر نمیرسد.
انسان موجودی بسیار بصری است. بسیاری از تجربهها بدون تصویر معنای خود را از دست میدهند. تماشای فیلم، بازیهای ویدیویی، طراحی، آموزشهای تصویری، هنرهای دیجیتال و بسیاری از فعالیتهای دیگر همچنان به نمایش بصری وابسته خواهند بود.
حتی اگر فناوریهای صوتی و هوش مصنوعی رشد چشمگیری داشته باشند، باز هم بخش بزرگی از محتواها برای انتقال مؤثر نیازمند تصویر خواهند بود. به همین دلیل احتمالاً آینده ترکیبی از روشهای مختلف تعامل خواهد بود، نه حذف کامل یکی از آنها.
شاید مهمترین تغییر، محو شدن مرز میان دنیای واقعی و دیجیتال باشد
بزرگترین تحول آینده احتمالاً به خودِ صفحه نمایش مربوط نیست، بلکه به نحوه حضور فناوری در زندگی ما مربوط میشود.
امروز برای ورود به دنیای دیجیتال باید به سمت یک دستگاه برویم. تلفن را برداریم، لپتاپ را باز کنیم یا تلویزیون را روشن کنیم. اما فناوریهای جدید در تلاشاند این مرز را از بین ببرند.
در آینده ممکن است محتوا همیشه در دسترس باشد؛ نه از طریق یک صفحه مشخص، بلکه از طریق محیط اطراف، صدا، اشیای هوشمند و سیستمهای مبتنی بر هوش مصنوعی.
در چنین دنیایی، اینترنت کمتر شبیه جایی خواهد بود که به آن وارد میشویم و بیشتر شبیه لایهای نامرئی خواهد شد که در تمام لحظات زندگی روزمره حضور دارد.
جمعبندی
ایده آیندهای بدون صفحه نمایش دیگر صرفاً یک پیشبینی دور از ذهن نیست. رشد هوش مصنوعی، فناوریهای صوتی، واقعیت افزوده و ابزارهای پوشیدنی نشان میدهد که وابستگی ما به نمایشگرهای سنتی ممکن است در سالهای آینده کاهش پیدا کند. با این حال شواهد موجود بیشتر از حذف کامل صفحه نمایشها، به تغییر شکل و نقش آنها اشاره دارند.
احتمالاً آینده محتوا نه کاملاً صوتی خواهد بود و نه کاملاً بصری. بلکه ترکیبی از روشهای مختلف تعامل را در بر خواهد گرفت؛ روشی که در آن فناوری کمتر دیده میشود اما بیشتر از همیشه در زندگی ما حضور دارد.
در نهایت شاید سؤال اصلی این نباشد که «آیا صفحه نمایشها از بین خواهند رفت؟» بلکه این باشد:
«وقتی محتوا بتواند در هر زمان و هر مکان اطراف ما حضور داشته باشد، تجربه آنلاین بودن چه معنایی خواهد داشت؟»
بدون دیدگاه