ظهور یوتیوبرهای مجازی؛ وقتی شخصیت اصلی اصلاً وجود خارجی ندارد

بررسی اینکه چگونه شخصیت‌های دیجیتالی و مجازی در حال تبدیل شدن به ستاره‌های جدید اینترنت هستند و چرا میلیون‌ها نفر حاضرند محتوای افرادی را دنبال کنند که در دنیای واقعی وجود ندارند

برای سال‌ها تصور می‌شد مهم‌ترین دارایی یک تولیدکننده محتوا، شخصیت واقعی اوست. مخاطبان به افراد واقعی علاقه‌مند می‌شدند، با زندگی آن‌ها ارتباط برقرار می‌کردند و به مرور احساس می‌کردند بخشی از مسیر زندگی آن‌ها را می‌شناسند. اما اینترنت بار دیگر نشان داده که قوانینش می‌توانند بسیار متفاوت از چیزی باشند که انتظار داریم.

امروز تعداد فزاینده‌ای از کانال‌ها، استریمرها و تولیدکنندگان محتوا توسط شخصیت‌هایی اداره می‌شوند که اصلاً وجود خارجی ندارند. آن‌ها نه یک انسان واقعی، بلکه یک آواتار دیجیتالی، یک شخصیت انیمیشنی یا حتی یک هویت کاملاً مجازی هستند. با این حال میلیون‌ها نفر محتوای آن‌ها را تماشا می‌کنند، درباره آن‌ها صحبت می‌کنند و گاهی حتی به آن‌ها وابستگی عاطفی پیدا می‌کنند.

این پدیده شاید در نگاه اول عجیب به نظر برسد، اما در واقع چیزهای زیادی درباره آینده اینترنت، سرگرمی و رابطه انسان‌ها با هویت‌های دیجیتال به ما می‌گوید.

مخاطبان همیشه به دنبال انسان واقعی نیستند

بسیاری از افراد تصور می‌کنند دلیل محبوبیت یک تولیدکننده محتوا، واقعی بودن اوست. اما در عمل آنچه مخاطبان را جذب می‌کند، همیشه خودِ فرد نیست؛ بلکه شخصیت، روایت و احساسی است که از او دریافت می‌کنند.

وقتی کسی یک فیلم تماشا می‌کند، می‌داند شخصیت‌های داستان واقعی نیستند. وقتی یک رمان می‌خواند، می‌داند قهرمان داستان وجود خارجی ندارد. با این حال همچنان با آن شخصیت‌ها می‌خندد، ناراحت می‌شود و ارتباط برقرار می‌کند.

یوتیوبرهای مجازی نیز تا حدی بر اساس همین منطق عمل می‌کنند. مخاطب لزوماً به دنبال یک انسان واقعی نیست؛ او به دنبال شخصیتی است که بتواند با آن ارتباط برقرار کند. اگر آن شخصیت جذاب، سرگرم‌کننده یا الهام‌بخش باشد، واقعی یا مجازی بودنش اهمیت کمتری پیدا می‌کند.

شخصیت مجازی محدودیت‌های دنیای واقعی را ندارد

یکی از دلایل رشد این پدیده آن است که یک شخصیت دیجیتالی می‌تواند تقریباً هر چیزی باشد.

او پیر نمی‌شود.

ظاهرش تغییر نمی‌کند مگر اینکه سازندگان بخواهند.

می‌تواند در هر دنیایی زندگی کند.

هر پیشینه‌ای داشته باشد.

و حتی قوانین فیزیک را نادیده بگیرد.

در حالی که تولیدکنندگان واقعی همیشه تحت تأثیر محدودیت‌های زندگی شخصی، ظاهر، سن یا شرایط محیطی خود هستند، شخصیت‌های مجازی انعطاف بسیار بیشتری دارند.

همین موضوع به سازندگان اجازه می‌دهد هویت‌هایی خلق کنند که شاید در دنیای واقعی هرگز امکان‌پذیر نباشند.

اینترنت به تدریج به سمت سرگرمی مبتنی بر شخصیت حرکت کرده است

اگر به موفق‌ترین تولیدکنندگان محتوا نگاه کنیم، متوجه می‌شویم که مخاطبان معمولاً فقط برای خود محتوا بازنمی‌گردند.

آن‌ها برای شخصیت بازمی‌گردند.

در بسیاری از موارد فرقی نمی‌کند موضوع ویدیو چیست. مخاطبان صرفاً به این دلیل تماشا می‌کنند که به خود سازنده علاقه دارند.

این روند باعث شده شخصیت از محتوا مهم‌تر شود.

وقتی شخصیت به مهم‌ترین بخش معادله تبدیل شود، طبیعی است که برخی سازندگان به این نتیجه برسند که می‌توانند شخصیت را کاملاً از فرد واقعی جدا کنند. در چنین شرایطی یک آواتار دیجیتالی نیز می‌تواند همان نقش را ایفا کند؛ گاهی حتی بهتر از یک انسان واقعی.

ناشناس ماندن به یک مزیت تبدیل شده است

یکی از جذاب‌ترین ویژگی‌های یوتیوبرهای مجازی این است که معمولاً هویت واقعی پشت آن‌ها پنهان می‌ماند.

در دورانی که بسیاری از افراد نگران حریم خصوصی، فشارهای اجتماعی و توجه دائمی اینترنت هستند، این ویژگی اهمیت زیادی پیدا کرده است.

سازنده می‌تواند میلیون‌ها دنبال‌کننده داشته باشد، اما همچنان زندگی شخصی خود را از نگاه عموم دور نگه دارد.

او می‌تواند بدون آشکار کردن چهره واقعی خود فعالیت کند و در عین حال برندی بزرگ بسازد.

برای بسیاری از تولیدکنندگان محتوا، این مدل ترکیبی از شهرت و ناشناس بودن را ارائه می‌دهد؛ چیزی که در گذشته تقریباً غیرممکن بود.

هوش مصنوعی این روند را سرعت می‌بخشد

اگرچه یوتیوبرهای مجازی سال‌هاست وجود دارند، اما پیشرفت هوش مصنوعی باعث شده ساخت و مدیریت چنین شخصیت‌هایی بسیار آسان‌تر شود.

امروز تولید صدا، انیمیشن، حرکات چهره و حتی تعاملات زنده با مخاطبان نسبت به گذشته بسیار ساده‌تر شده است.

در آینده ممکن است شخصیت‌هایی ظاهر شوند که بخش بزرگی از محتوای خود را به صورت خودکار تولید کنند. شخصیت‌هایی که به نظر می‌رسد دائماً آنلاین هستند، با مخاطبان صحبت می‌کنند و محتوای جدید می‌سازند، در حالی که نقش انسان پشت صحنه به حداقل رسیده است.

همین احتمال باعث شده برخی تحلیلگران از ظهور نسل جدیدی از اینفلوئنسرها صحبت کنند؛ اینفلوئنسرهایی که شاید هرگز انسان نبوده‌اند.

مرز میان واقعیت و داستان در حال محو شدن است

یکی از جالب‌ترین پیامدهای این روند، تغییر نگاه ما به مفهوم هویت آنلاین است.

در گذشته معمولاً انتظار می‌رفت هویت دیجیتال بازتابی از هویت واقعی باشد. اما اینترنت به تدریج در حال حرکت به سمتی است که در آن هویت می‌تواند یک شخصیت طراحی‌شده، یک نقش یا حتی یک داستان کامل باشد.

برای بسیاری از کاربران جوان، تعامل با یک شخصیت مجازی دیگر چیز عجیبی نیست. آن‌ها در بازی‌های آنلاین، جهان‌های مجازی و شبکه‌های اجتماعی به چنین تجربه‌هایی عادت کرده‌اند.

در نتیجه ممکن است نسل‌های آینده کمتر از امروز میان «واقعی بودن» و «واقعی به نظر رسیدن» تفاوت قائل شوند.

آیا آینده ستاره‌های اینترنت کاملاً مجازی خواهد بود؟

با وجود رشد سریع این حوزه، بعید است تولیدکنندگان واقعی به طور کامل جای خود را به شخصیت‌های مجازی بدهند. بخش بزرگی از جذابیت اینترنت همچنان به تجربه‌های انسانی، داستان‌های واقعی و ارتباط مستقیم میان افراد مربوط می‌شود.

اما احتمالاً شاهد همزیستی این دو مدل خواهیم بود. برخی مخاطبان همچنان به دنبال انسان‌های واقعی خواهند بود و برخی دیگر از شخصیت‌های مجازی استقبال خواهند کرد.

همان‌طور که سینما نتوانست تئاتر را از بین ببرد و تلویزیون نتوانست سینما را نابود کند، شخصیت‌های مجازی نیز احتمالاً فقط شکل جدیدی از سرگرمی و تولید محتوا خواهند بود، نه جایگزین کامل آن.

جمع‌بندی

ظهور یوتیوبرهای مجازی نشان می‌دهد که در اینترنت، آنچه اهمیت دارد همیشه خودِ فرد نیست؛ بلکه شخصیتی است که مخاطبان با آن ارتباط برقرار می‌کنند. فناوری‌های جدید به سازندگان اجازه داده‌اند هویت‌هایی خلق کنند که از محدودیت‌های دنیای واقعی فراتر می‌روند و در عین حال میلیون‌ها نفر را جذب می‌کنند.

این روند سؤالات مهمی درباره آینده شهرت، هویت و ارتباطات آنلاین مطرح می‌کند. هرچه مرز میان انسان، آواتار و هوش مصنوعی کمرنگ‌تر شود، تعریف ما از یک تولیدکننده محتوا نیز تغییر خواهد کرد.

شاید به همین دلیل است که در سال‌های آینده، مهم‌ترین سؤال این نباشد که «چه کسی پشت یک کانال قرار دارد؟» بلکه این باشد:

«آیا برای ارتباط برقرار کردن با یک شخصیت، واقعاً لازم است آن شخصیت وجود خارجی داشته باشد؟»